فصل اوّل اقسام و احكام زمينها بسم الله الرحمن الرحيم الحمد لله وحده و الصلاة على سيّد الأنبياء محمّد و على عترته سادة الأوصياء و اللعن على أعدائهم أجمعين آن چه از زمينها معمور است ، مملوك صاحبان آنها است و تصرّف در آنها ، در حكم تصرّف در سائر املاك مالكين است . زمين موات و آن چه غير معمور و از موات است يعنى بالفعل در آن صورتى كه هست ، قابل استفاده نيست مگر با علاجى از آن صورت اخراج شود ، به واسطهء اين كه نيزار است يا راهى به آب ندارد در صورت انحصار استفادهء از آن به آب داشتن يا مسيل آب است يا آن كه پر سنگها و يا ريگها است و يا شوره زار است و به هر سببى كه بگويند از موات است و آباد نيست و با وضع فعلى بى فائده است از انفال است و ملك امام عليه السلام است ، چه آن كه در بلاد اسلام باشد يا نه ، و چه آن كه اصلًا معلوم نبوده تفصيلًا يا اجمالًا دخول آن در ملك اشخاص ، مانند بيابانها و دامنه هاى كوهها و امثال آنها ، يا آن كه معلوم بوده عدم دخول در ملكيت اشخاص ، يا آن كه بالعارض از انتفاع ساقط شده باشد و بالفعل خراب است لكن آثار عمران سابق در آنها باشد ، و چه آن كه در اراضى مفتوح العنوه مثل عراق باشد ، يا در غير آن ، محيى مسلم يا مسالم يا حربى باشد . و تصرّف در آن به احياء ، موقوف است جواز آن بر اذن امام عليه السلام .